Пословицы о Тіл өнері

Татуға — тіл, Сұлуға — сүт Бұл мақал татулық пен сұлулықтың маңызын көрсетеді. "Татуға — тіл" дегені адамдар арасындағы жақсы қарым-қатынасты мейірімді сөзбен нығайту керектігін білдіреді... Ат тұяғы—алтын, Алысқаалып баратын Бұл мақал-мәтел қазақ халқының ат пен адамға деген құрметін білдіреді. Аттың физикалық күші мен адамның тілінің рухани күші салыстырылады. Аттың тұяғы алтынға т... Жылы киім — тәнді жылытар, Жылы сөз — жанды жылытар Бұл мақал адамның физикалық және рухани қажеттіліктерінің екеуінің де маңызды екенін көрсетеді. Жылы киім денені суықтан қорғаса, жылы сөз адамның рухын көтеред... Өсекшінің тілі қышып тұрады Бұл мақал өсекшіл адамның үнемі басқалар туралы жаман сөздер айтып, өсек таратуға бейімділігін көрсетеді. Ол адамды өсек айтудан сақтандырып, қоғамдағы ауызбірш... Елшіге өлім жоқ, Өлеңшіге өкім жоқ Бұл мақал-мәтел елшілер мен өлеңшілердің ерекше мәртебесін көрсетеді. "Елшіге өлім жоқ" дегені елшілердің халықаралық құқық бойынша қорғауға ие екенін білдіреді... Көз көргенше, Ауыз батыр, сөйлеп қал Бұл мақал-мәтел адамдарды нақты көрмей немесе білмей тұрып, батыл пікір айтудан сақтандырады. Ол шынайы ақпаратқа сүйеніп, жауапкершілікпен сөйлеуге шақырады. Аяғың сауда, билеп қал, Аузың сауда, сөйлеп қал Мақал-мәтел адамның өмірде белсенді, сауатты болу керектігін, мақсатқа жету үшін әрекет пен сөздің маңыздылығын көрсетеді. Қимылдың жоспарлы болуы және сөздің о... Аз сөз — ишарат, Көп сөз — кінарат Бұл мақалда аз сөздің маңыздылығы мен көп сөздің кемшілігі туралы айтылады. Аз сөзбен көп мағынаны жеткізу ишаратының жоғары екенін, ал артық сөздің беделге нұқ... Жаман сөз жанға кірген тікен Бұл мақал-мәтелдің мағынасы жаман сөздердің адамның жан дүниесіне терең зиян тигізетінін білдіреді. Жаман сөздер адамның көңіл-күйіне, эмоционалды жағдайына кер... Сүйреңдеген қызыл тіл Сүйгеніңнен айырар; Бұл мақал адамның сөзінің күшін және оның салдарын сипаттайды. "Сүйреңдеген қызыл тіл" абайсыз, ойсыз айтылған сөздерді білдіреді. Мұндай сөздер жақын адамдарда... Көздің аласынан Сөздің аласы жаман Бұл мақал-мәтел сөздің адамның қарым-қатынасына тигізетін әсерін көрсетеді. "Көздің аласынан" дегенде көздің физикалық ақауы айтылса, "сөздің аласы" адамның жүр... Жыланның уы тісінде, Адамның уы тілінде Бұл мақал тілдің күшін және оның зиянды әсерлерін ескертеді. Жыланның уы тісінде болса, адамның "уы" тілінде, яғни, сөздері арқылы басқаға зиян келтіруі мүмкін.... Әншейінде ауыз жаппас, Той дегенде өлең таппас Бұл мақал адамдардың сөзге шебер болу қажеттігін және маңызды сәттерде, әсіресе той сияқты қуанышты жағдайларда, өз ойын жеткізе білу қабілетінің маңыздылығын к... Артық сөйле, кем сөйле, Таразылай тең сөйле Бұл мақал сөйлеудің сапасын арттыруға шақырады: артық немесе кем сөйлемей, ойды дәл, салмақтап жеткізу маңызды екенін айтады. Айтсам тілім күйеді, Айтпасам дінім күйеді Бұл мақал-мәтел адамның ішкі қайшылығын және қиын таңдау алдында тұрғанын көрсетеді. Бір жағынан, өз ойын ашық айту әлеуметтік немесе жеке қиындықтарға әкелуі м... Тілде тиек жоқ, Ауызда жиек жоқ Бұл мақал-мәтел сөздің шексіз мүмкіндігі мен күшін көрсетеді. "Тілде тиек жоқ" дегеніміз сөздің еркіндігі мен оны шектейтін ештеңенің жоқтығын білдіреді. "Ауызд... Сырдың елі — жырдың елі "Сырдың елі — жырдың елі" мақалы қазақ халқының бай рухани мұрасын, әдебиетін және мәдениетін дәріптейді. Бұл мақал халықтың ауыз әдебиеті мен өнерге деген сүйі... Шешілмеген шиені, Тырнақшешпес,тілшешер Бұл мақал-мәтел тілдің күшін және ақылмен шешудің маңыздылығын көрсетеді. Яғни, физикалық күшпен емес, сөзбен, ақылмен қиындықтарды шешуге болады дегенді білдір... Сәлемі жараспағанның — Сөзі де жанаспайды Бұл мақал адамдар арасындағы қарым-қатынаста сәлемдесу мен сыйластықтың маңызын көрсетеді. Егер адамның сәлемі жылы болмаса, оның сөздері де мәнсіз болады, яғни... Ақ сөз ащы болады, Ғайбат сөз тәтті болады Бұл мақал шындық пен ғайбаттың адамдарға әсерін көрсетеді. "Ақ сөз ащы болады" дегені шындықтың кейде ауыр естілетінін білдіреді, бірақ ол адал және пайдалы. "Ғ... Әзілде кек жоқ, Өсекте шек жоқ Бұл мақал адамдар арасындағы қарым-қатынастарда әзіл мен өсектің рөлін көрсетеді. "Әзілде кек жоқ" дегені — шынайы әзіл адамдарды жақындастырады, кек сақтамайды... Киім кірі жуса кетеді, Көңіл кірі айтса кетеді Бұл мақал-мәтел адамның сыртқы және ішкі мәселелерін шешу жолдарын көрсетеді. "Киім кірі жуса кетеді" дегені сыртқы проблемалардың оңай шешілетінін білдіреді. А... Мақал — сөздің атасы, Уәде — ердің опасы Бұл мақалда сөздің және уәденің маңыздылығы көрсетіледі. "Мақал — сөздің атасы" бөлігінде мақалдардың даналық пен тәжірибені жеткізетін құнды сөздер екені айтыл... Ауызында әзілі жоқтың Қолында қол шоқпары бар Бұл мақал адамның мінез-құлқы мен ішкі күйін сипаттайды. "Ауызында әзілі жоқ" дегені – өмірден ләззат алмайтын, қатал адамды білдіреді. Ал "қолында қол шоқпары... Ділмардың сөзі ұстаның бізінен өткір Бұл мақал ділмардың (ақылды және дана адамның) сөзінің әсері мен күшін сипаттайды. Ол сөздің ойды жеткізудегі айқындығы мен күштілігін ұстаның өткір бізімен сал... Тентек отты тебемдеп, Аяғын күйдіреді Бұл мақал-мәтел абайсыз әрекеттер мен сөздердің зиянын ескертеді. Бірінші жолда ойланбай әрекет еткен адам өзіне зиян келтіруі мүмкін екенін айтады. Екінші жолд... Сөйлеген — себеді, Тыңдаған — орады Бұл мақал-мәтел сөздің маңыздылығын және қарым-қатынаста сөйлеу мен тыңдаудың тең маңызын көрсетеді. "Сөйлеген — себеді" бөлімі сөйлеушінің білімді және дайын б... Өзі — шынашақтай, Сөзі — келсаптай Бұл мақал адамның сыртқы көрінісі кішкентай болғанымен, оның сөздері мен ойлары үлкен әсер етуі мүмкін екенін білдіреді. Бұл бізге адамның ішкі потенциалы мен а... Адамның өзі жетпеген жерге Сөзі жетеді Бұл мақал адамның сөзінің физикалық шектеулерден асып, алысқа жету қабілетін білдіреді. Сөздің күші арқылы адам өз ойларын, білімін және әсерін кең тарата алады... Көп сөйлесең тақылдақ дер, Сөйлемесең ақымақ дер Бұл мақал-мәтел адамның қарым-қатынасында тепе-теңдікті сақтау керектігін ескертеді. Көп сөйлеген адамды мазасыз, бос сөзді деп қабылдауы мүмкін, ал мүлде сөйле...