Қол — таразы, Көңіл — қазы
Бұл мақал-мәтел адамның іс-әрекеті мен ішкі көңіл күйінің тығыз байланысын көрсетеді. "Қол — таразы" дегеніміз, адамның сыртқы әрекеттері әділдік пен салмақтылықты қажет етеді дегенді білдіреді. Ал "Көңіл — қазы" адамның ішкі жан дүниесі, сезімдері мен ойлары әр жағдайды бағалап, іс-әрекетке бағыт береді дегенді меңзейді. Мақал-мәтелдің негізгі мағынасы – адамның ішкі және сыртқы әлемінің үйлесімділігін сақтап, әділеттілік пен адалдықты ұстану арқылы өмір сүру.
Ұқсас мақалдар
Би екеу болса, Дау төртеу
Әулекі би Ат үстінен билік айтар
Есі мақұл дауласса, Сөздері асқар ала таудай болар
Орынын тапқан Орынсыз қалмас
Қисық ағаш үй болмас, Қыңыр жігіт би болмас
Уәдені бұзған — Ұяны бұзғанмен тең