174 proverbs

Proverbs about Туыс-туған, көрші-қолаң

Қуыс үйден құр шықпа Мақал "Қуыс үйден құр шықпа" қонақжайлылық пен жомарттықты насихаттайды. Үйде көп нәрсе болмаса да, қонаққа ықыласпен жақсылық жасау маңызды екенін білдіреді. Б... Аға — алғанша, Жеңге — жегенше Бұл мақал отбасындағы ер мен әйелдің рөлдерін көрсетеді. "Аға — алғанша" дегені ер адамдардың шешім қабылдау және басшылық жасау рөлін меңзейді. Ал "Жеңге — жег... Тойған үйге тоғыз бар "Тойған үйге тоғыз бар" мақалы қонақжайлықтың, береке-бірліктің және мейрамдардағы достықтың маңызын көрсетеді. Мұнда "тоғыз" саны көптіктің символы ретінде қол... Алыстағы ағайыннан, Алдыңдағы көрші артық Бұл мақал көршілермен жақсы қарым-қатынастың маңыздылығын көрсетеді, өйткені олар қиын жағдайда тез көмекке келе алады, ал алыстағы туыстар қол жетімсіз болуы м... Ағайынның аты озғанша, Ауылдастың тайы озсын Мақал-мәтел "Ағайынның аты озғанша, Ауылдастың тайы озсын" ауылдастармен жақсы қарым-қатынаста болудың маңыздылығын көрсетеді. Ол туыстардан гөрі көршілердің жа... Бірге тумақ бар да, Бірге өлмек жоқ Мақал "Бірге тумақ бар да, бірге өлмек жоқ" адамдардың әлеуметтік байланыстары мен жеке тағдыры туралы айтады. Бірінші бөлігі адамдардың бірге өмір сүріп, қуаны... Әркімнің өз қолы — өзіне иілер Мақал-мәтел "Әркімнің өз қолы — өзіне иілер" адамның өз күшіне, еңбегіне сеніп, өз өмірінің жауапкершілігін өзі алуы керектігін білдіреді. Бұл адамның өз бақыты... Ауыл аймағымен, Бота тайлағымен Мақал "Ауыл аймағымен, Бота тайлағымен" ауылдың өзіндік ерекшеліктері мен дәстүрлерін, сондай-ақ ботаның жас кезіндегі даму ерекшеліктерін бейнелейді. Ол әрбір... Көршің қолайлы болса, қораң кең Бұл мақалда көршілік қатынастардың маңыздылығы мен олардың өмір сапасына әсері туралы айтылады. Жақсы көршілердің қолдауы мен ынтымақтастығы өмірді жеңілдетіп,... Абысын-ажын не керек. Аңдысып күні өткен соң Бұл мақал-мәтелдің негізгі мағынасы - уақтылы әрекет ету және қажетсіз жанжалдардан аулақ болу. Ол адамдарға қайынжұртпен немесе туыстармен босқа жанжалдасудың... Ағайыныңман алыстан сыйлас Мақал "Ағайыныңман алыстан сыйлас." туыстық қарым-қатынастарда қашықтыққа қарамастан сыйластық пен құрметтің маңызын көрсетеді. Ол туыстар арасындағы байланыста... Итің жақсы болса — ырысың, Көршің жақсы болса — тынысың Бұл мақал-мәтел адамның өмірінде сенімді дос пен жақсы көршінің маңызын көрсетеді. Ит — сенімді серік, ол ырыс пен береке әкеледі. Ал жақсы көрші — тыныштық пен... Бажаны бажа көрсе, басы қышиды Мақал «Бажаны бажа көрсе, басы қышиды» адамдардың өзара қарым-қатынасындағы әсерлерді сипаттайды. Бұл мақалда айтылғандай, адамдар бір-біріне ұқсас мінез-құлықт... Ұялмас бетке, Талмас жақ береді Мақал "Ұялмас бетке, талмас жақ береді" ұятсыз, намыссыз адамдардың кейде өмірде табысқа жетуі мүмкін екенін білдіреді. Бұл адамдар ұялшақтық немесе намыс сезім... Тату үйдің Табағы салдырламайды "Тату үйдің табағы салдырламайды" мақалы отбасы ішіндегі татулық пен бірліктің маңыздылығын көрсетеді. Егер үй ішінде тыныштық пен ынтымақтастық болса, онда отб... Ұялмаған бұйырмағанды ішеді Мақал "Ұялмаған бұйырмағанды ішеді" ұятсыз, ар-ожданға мән бермейтін адамның қоғамда қабылданбаған әрекеттерге баруы мүмкін екенін көрсетеді. Ол адамгершілік пе... Ағайын бір өліде, Бір тіріде керек Мақал "Ағайын бір өліде, бір тіріде керек" туыстық қарым-қатынастардың маңыздылығын көрсетеді. Ол қиындықтар мен қуаныштарда отбасы мен туыстардың қолдауын атап... Алдыңа ас қойдым, Екі қолыңды бос қойдым Бұл мақал қонақжайлылық пен жомарттықты білдіреді, яғни біреуге ештеңе күтпей, шын жүректен көмек көрсету мен сыйлау. Келіні жақсы үйдің — Керегесі алтын Бұл мақал-мәтел келіннің отбасындағы маңызды рөлін көрсетеді. Жақсы келін отбасының берекесін арттырып, оның тұрақтылығы мен құндылығын қамтамасыз етеді. "Керег... Ағайын ала болса, Ауыздағысынан айырлар Бұл мақал ағайын арасындағы татулықтың маңыздылығын көрсетеді. Егер туыстар арасында келіспеушілік пен алауыздық болса, олар бір-біріне қолдау көрсетпей, қиынды... Өз басына іс түспеген, Өзгенің қайғысын білмейді Бұл мақал адамның басқа біреудің қиындықтарын шынайы түсіну үшін, алдымен өзі сондай жағдайды бастан кешіруі керек екенін білдіреді. Ол адамдарды эмпатияға, өза... Ағайынның аразы болса да, Азары болмайды Бұл мақал отбасы мүшелері арасындағы түсініспеушіліктер мен араздықтардың уақытша екенін, бірақ қиындық кезінде ағайынның бір-біріне қолдау көрсетіп, көмектесуг... Қазанға түскен Қапқа түспейді "Қазанға түскен қапқа түспейді" деген мақал үлкен қиындықтарды жеңген адамға кішігірім кедергілер оңай болады дегенді білдіреді. Бұл төзімділік пен шыдамдылықты... Тойлы ауылда тойлап тоймаған, Ойнап тояды Бұл мақал-мәтелдің негізгі мағынасы - қауымдастықтың бірлігі мен ортақ шаралардың адамдарға беретін рухани және эмоционалдық қуатын көрсету. Тойға тікелей қатыс... Бедері жоқ қамқадан, Бек тоқыған бөз жақсы, Бұл мақал-мәтел шеберлік пен сапаға, сондай-ақ нақты және мәнді сөйлеуге мән беру керектігін көрсетеді. Ол сыртқы көріністен гөрі ішкі мазмұн мен шынайылықты ба... Бас — бөріктің қалыбы Мақал адамның ішкі дүниесі мен ақыл-ойының оның сыртқы бейнесі мен әлеуметтік мәртебесінің негізі екенін көрсетеді. Бас адамның ішкі мазмұнын білдірсе, бөрік он... Үй болған соң, Шыны-аяқ сылдырламай тұрмайды Мақал "Үй болған соң, шыны-аяқ сылдырламай тұрмайды" отбасындағы немесе ұжымдағы кішігірім жанжалдар мен келіспеушіліктердің табиғи екенін білдіреді. Бұл қиыншы... Жаман туыстан Жақсы таныс артық Бұл мақал-мәтел туыстық қатынастардың сапасын адамның жеке қасиеттері мен іс-әрекеттері анықтайтынын көрсетеді. Жаман туыстан гөрі жақсы таныс адаммен қарым-қат... Атың жаман болса, Сатып құтыларсың, Бұл қазақ мақалы адамның әлеуметтік ортасының маңыздылығын көрсетеді. Мақалдың негізгі ойы - мүлікті өзгерту оңай, ал адамдармен қарым-қатынасты өзгерту қиын. Е... Асты сұрап бергенше, сабап бер Мақал-мәтел "Асты сұрап бергенше, сабап бер" адамның өз бетінше өмір сүруіне қажетті дағдыларды үйретудің маңыздылығын көрсетеді. Бұл уақытша көмек беруден гөрі...