Пословицы о Ата-ана, ұл мен қыз

Тісі шыққан балаға, Шайнап берген ас болмас Бұл мақал адамның өз бетінше әрекет етуі мен еңбекқор болуын насихаттайды. "Тісі шыққан балаға" дегені – өздігінен өмір сүре алатын адамды білдіреді. "Шайнап бе... Ағайын — алтау, Ана — біреу Бұл мақал-мәтел отбасы мен туыстық қатынастардың маңыздылығын көрсетеді. "Ағайын — алтау" арқылы ағайындардың көптігі мен бірлігін, ал "Ана — біреу" арқылы анан... Өзі болған қыз Төркінін танымас Мақал "Өзі болған қыз, төркінін танымас" адамның жетістікке жеткеннен кейін өзінің түп-тамырын, отбасын және өткенін ұмытпауы керектігін ескертеді. Бұл мақал ад... Ұлың үйленсе — ырысың, Қызың орын тапса — өрісің Бұл мақал-мәтел ұл мен қыз баланың отбасы өміріндегі рөлін көрсетеді. "Ұлың үйленсе — ырысың" дегені ұл баланың үйленуі арқылы отбасының байлығы мен берекесі ар... Қыздың көзі қызылда Мақал "Қыздың көзі қызылда" жас қыздардың махаббат пен сезімдерге ерекше мән беретінін білдіреді. "Қызыл" түсі қыздың ішкі сезімдерінің тереңдігін және ғашықтық... Боранды күні бала құтырар, Желді күні ит құтырар Бұл мақал адамдар мен жануарлардың қиын жағдайларға әртүрлі бейімделуін көрсетеді. "Боранды күні бала құтырар" дегені балалардың күтпеген қиындықтарға мазасызда... Қызды ауылдың иті жатпас "Қызды ауылдың иті жатпас" мақалы қыз баланың ар-намысын қорғау қажеттігін білдіреді. Бұл сөз тіркесі арқылы қазақ қоғамында әйел қыздың абыройына жоғары талап... Қызым, қызым, қыз кісі, Қызыма келді жүз кісі, Бұл мақал-мәтел қыз баланың үйлену жасына жетіп, көптеген үміткерлердің назарын аударғанын, бірақ солардың ішінен тек біреуін таңдағанын көрсетеді. Мұнда қыздың... Қызы бардың назы бар, Қысы бардың жазы бар Бұл мақал-мәтел өмірдегі тепе-теңдікті және циклділікті көрсетеді. "Қызы бардың назы бар" - қыз баланың отбасына әкелетін мейірім мен жылылықты білдірсе, "Қысы... Балапанды торғайлар Өрт болмасын тілейді Бұл мақал-мәтел аналық махаббат пен қамқорлықты бейнелейді. Торғайлар өз балапандарын өрттен сақтағысы келсе, аналар да балаларына дерт тимеуін тілейді. Бұл ата... Ана сүтін ақтамағанды ешкім мақтамайды Мақал "Ана сүтін ақтамағанды ешкім мақтамайды" адамның өз анасына деген құрметі мен алғысы арқылы оның жалпы моральдық қасиеттері мен басқа адамдармен қарым-қат... Қыз ауыр ма, тұз ауыр ма?! Бұл мақал-мәтел қазақ халқының қыз балаға деген құрметі мен махаббатын көрсетеді. Ол қыздың бақытын материалдық байлықтан жоғары қояды және отбасын құруда адамг... Әкеден безген ұл болмас, Анадан безген қыз болмас Бұл мақал ата-ана мен бала арасындағы ажырамас байланысты, тәрбиенің және отбасының маңыздылығын көрсетеді. Ол ата-анадан алынған тәрбие мен махаббаттың баланың... Ұлыңды алып, қыз берсе, қорлағаны құдайдың, Қызыңды алып, ұл берсе, сыйлағаны құдайдың Бұл мақал-мәтел қазақ қоғамындағы ұл мен қыздың отбасындағы рөлін және Құдайдың еркіне тәуелділікті сипаттайды. Ұлдың кетуі ата-ана үшін ауыр, ал қыздың жақсы ж... Жалғыз баласы атқа шапса, Атасы ауылда тұрып Бұл мақал ата-ананың баласына деген терең махаббаты мен қолдауын бейнелейді. Баланың әрбір қадамына ата-анасы жанашырлық танытып, оның жетістігі мен бақыты үшін... Көне киім жаңаны сақтайды, Кәрі кемпір баланы сақтайды Бұл қазақ мақалының мәні - үнемділік пен ұрпақтар арасындағы байланыстың маңыздылығын көрсету. Бірінші бөлігінде көне киімнің жаңаны сақтауы арқылы ресурстарды... Әкеден — ақыл, Анадан — мейір Бұл мақал ата-ананың отбасындағы рөлін сипаттайды: әке — ақыл мен даналықтың көзі, ал ана — мейірім мен қамқорлықтың символы. Ұлың көңілшек болса, Атының соры Бұл мақал-мәтел ата-ананың балаларды тәрбиелеудегі жауапкершілігін және балалардың мінез-құлқының отбасы абыройына әсерін көрсетеді. Ұл бала көңілшек болса, отб... Тентек баланы теке сүзеді Мақал-мәтел "Тентек баланы теке сүзеді" балалардың тәртіпсіз қылықтарының салдарын көрсетеді. Тәртіпсіздік жасаған бала өмірден өз сабақтарын алады, яғни әр әре... Жалғызбаласы бардың Шығар-шықпас жаны бар Бұл мақал-мәтел әртүрлі балалар санының отбасындағы рөлі мен жауапкершілігін сипаттайды. Жалғыз бала ата-ананың басты назары мен қамқорлығында болады. Екі бала... Келіннің сөзі кетпендей, Баланың сөзі батпандай Бұл қазақ мақалы отбасы мүшелерінің сөздерінің әсері мен маңыздылығын салыстырады. "Келіннің сөзі кетпендей" бөлігінде келіннің отбасындағы рөлі мен сөзінің маң... Атасы бұлан атпағанның баласы құлан атпайды Бұл мақалды қысқаша түсіндіретін болсақ, ол ата-бабадан ұрпаққа берілетін қасиеттер мен дағдылардың жалғасымдылығын білдіреді. Егер ата-анасы белгілі бір қабіле... Астың дәмін тұз келтірер, Ауылдың сәнін қыз келтірер Бұл мақал-мәтел өмірдегі кейбір маңызды нәрселердің құндылығы мен рөлін атап көрсетеді. "Астың дәмін тұз келтірер" дегенде, тұздың асқа дәм беретіндігі айтылады... Қыз кетсе — қуаныш, Тұрақтаса — жұбаныш Бұл мақал қыз баланың тұрмысқа шығуы мен оның әлеуметтік рөлін сипаттайды. "Қыз кетсе — қуаныш" бөлігі қыздың тұрмысқа шығып, жаңа өмірге қадам басуын білдіреді... Отырған қыз орын табар "Отырған қыз орын табар" мақалы адамның шыдамдылықпен және өз қасиеттерін дұрыс пайдалана отырып, өмірде өз орнын таба алатынын білдіреді. Бұл үміт пен табандыл... Қазанға тиме, қарасы жұғар, Балаға тиме, бәлесі жұғар Бұл мақал басқа адамдардың мүлкіне және балаларына зиян тигізбеу керектігін ескертеді. Ол жеке меншікке құрмет көрсету, бала тәрбиесінің маңыздылығы, әрекеттерд... Болатын елдің баласы Бірін бірі: Бұл мақал-мәтел қоғамдағы өзара қолдау мен сынның рөлін сипаттайды. "Болатын елдің баласы" бір-бірін мақтап, "батыр" деп көтермелесе, дамыған және ынтымақтастық... Жыламаған балаға, Емшек бермейді "Жыламаған балаға, емшек бермейді" мақалы адамдардың өз қажеттіліктерін білдіруде белсенді болу керектігін үйретеді. Егер адам өз мүдделерін ашық айтпаса, оған... Аталы ұл — қожалы құл Бұл мақал ұрпақтардың ата-баба жолын жалғастырудағы жауапкершілігін және міндетін білдіреді. "Аталы ұл" – ата-бабасының абыройын сақтап, оны арттыруға тиіс ұрпа... Үйінде ұл-қызы бардың, Көгінде сөнбес жұлдызы бар Бұл мақал ата-ана үшін ұрпақтың маңызды екенін және олардың өміріндегі үміт пен мақтаныштың символы екенін білдіреді. Ұл-қыздар ата-анасының өмірін жалғастырып,...