211 proverbs

Proverbs about Егіншілік

Жаңбыр жауса, жерге сый, Жігіт туса, елге сый Бұл мақал жаңбыр мен жігіттің өз ортасына қаншалықты маңызды екенін көрсетеді. Жаңбыр жерді құнарландырып, тіршілікке қажетті су береді, ал жігіт елдің болашағы... Дария басы —бұлақ "Дария басы — бұлақ" мақал-мәтелі кішкентай бастамалардың уақыт өте келе үлкен нәтижелерге айналуы мүмкін екендігін білдіреді. Ол кез келген істің алғашқы қадам... Елдің көркі — жастық, Жердің көркі — астық Бұл мақал-мәтел елдің болашағы жастарда екенін және жердің байлығы астықта екенін айтады. Жастар елдің дамуына, ал астық жердің құнарлылығына негіз болады. Ағын су жолын табады, Ақ адам оңын табады Бұл мақал-мәтел адамдардың қиындықтарды жеңу және өз жолын табу қабілетін сипаттайды. "Ағын су жолын табады" дегені табиғи түрде қиындықтарды жеңуді білдірсе, "... Сусыз өмір жоқ, Отсыз темір жоқ Бұл қазақ мақалы су мен оттың өмір мен өндірістегі маңыздылығын көрсетеді. "Сусыз өмір жоқ" тіршіліктің, ауыл шаруашылығының және экожүйенің суға тәуелділігін б... Мұздан өтсең ағып өт Ойылғанша өтерсің Бұл мақал-мәтел адамның өмірдегі қиындықтарды жеңу үшін сабыр мен сақтықтың маңыздылығын көрсетеді. Мұз арқылы өту сақтықты талап етеді, ал су арқылы өту сабырл... Тары жеген — тарықпас Мақал-мәтел "Тары жеген — тарықпас" еңбекқорлық пен төзімділікті дәріптейді. Тары — қарапайым, бірақ қиын жағдайларда өсетін дәнді дақыл, сондықтан оны жеген ад... Қолымен қоға жұлмаған, Аузымен орақ орады Бұл мақал-мәтел адамның нақты әрекеттері мен сөздерінің арасындағы қайшылықты сипаттайды. Ол бос сөз бен шынайы еңбектің айырмашылығын көрсетіп, нақты іс-әрекет... Құс қонбаған көл жетім, Ел қонбаған жер жетім Бұл мақал-мәтел жалғыздықтың жағымсыз әсері мен қоғамдастықтың маңыздылығын көрсетеді. Ол адамдар мен табиғаттың бір-бірімен тығыз байланыста болуы қажеттігін,... От орнында күл қалады, Су орнында гүл қалады Бұл мақал-мәтел адамның іс-әрекеттерінің нәтижелері мен олардың ұзақ мерзімді әсерлерін сипаттайды. "От орнында күл қалады" дегеніміз уақытша және жойқын әрекет... Өзен ұзақ ағады Бұлағы болса басында Бұл мақал-мәтел сабырлықтың, еңбектің және табандылықтың маңызын көрсетеді. Ол ұзақ мерзімді жетістіктерге қол жеткізу үшін тұрақты күш-жігер мен қайнар көздің... Көк шықпаған жер — Көтерем мал сияқты Бұл мақал жердің құнарлылығы мен табиғаттың маңыздылығын көрсетеді. "Көк шықпаған жер" шөптің өспеуін білдіреді, ал "көтерем мал" азық жетіспеушілігінен әлсірег... Жатқан тастың астына су бармайды Мақал «Жатқан тастың астына су бармайды» адамның белсенділік танытып, әрекет етуі керектігін білдіреді. Ол өмірде жетістікке жету үшін өздігінен қимылдап, мүмкі... Жердің көркі: Орман, тоғай, бұлағы, Бұл мақал-мәтел жердің табиғи сұлулығы мен елдің мәдени және әлеуметтік дамуының маңызын көрсетеді. Орман, тоғай, бұлақ – жердің табиғи көркі, ал қала мен қыста... Ақылды елден сұра, Дақылды жерден сұра Бұл мақал-мәтел ақыл-кеңесті дұрыс адамдардан алу және сәттілікке жету үшін қажетті білім мен тәжірибені пайдалану туралы айтады. "Ақылды елден сұра" дегені - а... Жел дауыл шақырады, Бұлт жауын шақырады Бұл мақал табиғат құбылыстарының себеп-салдар байланысын көрсетеді. Жел күшейсе, дауыл келеді, бұлт түссе, жаңбыр жауады. Бұл өмірде де шағын белгілердің болаша... Мал саусаң — сүт, Жер саусаң — құт Бұл мақал-мәтел еңбекқорлық пен табиғатқа құрмет көрсету туралы. "Мал саусаң — сүт" еңбектің нәтижесін, ал "Жер саусаң — құт" жерді ұқыпты пайдаланудың берекесі... Тырс-тырс еткен тамшы Тасты теседі Бұл мақал-мәтел аз да болса тұрақты әрекеттердің үлкен әсер ететінін және өсектің зияндығын көрсетеді. Тамшының тасты тесуі – аз әрекеттің үлкен нәтижеге әкелет... Жер — ырыстың кіндігі, Еңбек — ырыстың қазығы Бұл мақал жердің табиғи байлығы мен адамның еңбегінің өзара байланысын көрсетеді. Жер - өмірдің және байлықтың бастауы, ал еңбек - сол байлықты тұрақтандыратын... Су бергеннің — сауабы бар. Су төккеннің жауабы бар Бұл мақал-мәтел қайырымдылық пен жауапкершілік туралы айтады. "Су бергеннің — сауабы бар" бөлімі жақсылық жасаудың маңыздылығын көрсетеді, ал "Су төккеннің жауа... Қарбыз, қауын — екі-үш ай сауын Мақалдың қысқаша мағынасы: Қарбыз бен қауынның пісу уақыты шектеулі болғандықтан, сол уақытты тиімді пайдалану керек. Уақытша мүмкіндіктерді дер кезінде қолдану... Әр гүлдің исі басқа, Әр жердің жынысы басқа Бұл мақал-мәтел әр адамның және аймақтың өзіндік ерекшеліктері мен құндылықтарын құрметтеуге шақырады. Адамдардың мінездері мен қабілеттері әртүрлі болғаны сияқ... Бір кісі қазған құдықтан Мың кісі су ішеді Бұл мақал бір адамның еңбегі мен жақсылығы көптеген адамдарға пайда әкелетінін білдіреді. Яғни, жеке адамның істеген игі ісі көпшілікке ұзақ мерзімді пайдасын т... Еңбегімен ер сыйлы, Өнбегімен жыр сыйлы Бұл мақал-мәтелдің негізгі мағынасы: еңбек пен шығармашылықтың қоғамдағы құндылығын көрсету. "Еңбегімен ер сыйлы" дегенде, адамның адал еңбегі арқылы құрметке и... Дауылды күні құс салма, Жауынды күні жылқы алма Бұл мақал-мәтел өмірлік істерді жоспарлауда уақыт пен жағдайды ескерудің маңыздылығын көрсетеді. "Дауылды күні құс салма" дегенде, қолайсыз ауа-райында аңға шық... Күнде ертеңнің, Құдығы аршылмайды Бұл мақал-мәтел кейінге қалдырудың зиянын ескертеді. "Күнде ертеңнің, Құдығы аршылмайды" дегеніміз, бүгінгі істі ертеңге қалдырмай, уақытылы орындау керек екені... Қайраңы жоқ көлден без, Қайыры жоқ жерден без Бұл қазақ мақалының негізгі мағынасы - өмірде нәтиже мен пайданың маңыздылығын көрсету. "Қайраңы жоқ көлден без" дегені - пайдасыз, нәтижесіз нәрседен аулақ бол... Жылқы бақсаң. Құрығыңды сайла Бұл мақал еңбек пен іскерлікте дұрыс құралдар мен сапалы материалдарды таңдаудың маңыздылығын көрсетеді. Жылқы баққанда құрықтың, ал егін еккенде ұрықтың сапасы... Ер тоқымы жаман деп Ерді мазақ қылмаңыз Бұл мақал-мәтел адамдарды сыртқы жағдайлар мен қоршаған ортаға байланысты асығыс пікір айтудан сақтандырады. Адамның мінезі мен әрекеттерін бағалауда сабырлық п... Орман — Ел дәулеті, Бұл мақал-мәтел орманның экономикалық, экологиялық, эстетикалық және рухани маңызын көрсетеді. Орман елдің байлығы ретінде табиғи ресурстарды қамтамасыз етіп, х...

Sign in with Telegram

Tap this code in the bot:

··

Waiting…

No password or e-mail needed. The account is tied to your Telegram.