Қара құрт жеген қой семіреді, Қан соқта жеген ит семіреді
Бұл мақал-мәтел әлеуметтік әділетсіздік пен парақорлықты сынайды. Ол әрекеттер мен олардың салдарлары арасындағы байланысты көрсетеді. "Қара құрт жеген қой семіреді" және "Қан соқта жеген ит семіреді" деген бөліктері жануарлардың қажетті азық арқылы жағдайын жақсартатынын білдіреді. Ал "Пара жеген би семіреді" дегені қоғамдағы билеушілердің пара алу арқылы өз жағдайын жақсартатынын, бірақ бұл олардың адамгершілік құндылықтарын жоғалтуына әкелетінін көрсетеді. Мақал әділеттілік пен адалдықты бағалауға, парақорлықтың зиянды салдарларына назар аударуға шақырады.
Ұқсас мақалдар
Біреу малға зар, Біреу басқа зар
Жазда жайлауды же, Қыста қойнауды же
Сатарманның жаман малы жоқ
Күзде көлік жүгіреді
Шабатын көлік күй тілейді
Даланың көркі — мал, Өзеннің көркі — тал