58 proverbs

Proverbs about Қонақ, Қонақжайлылық

Малымды алса алсын, Қонағымды алмасын Бұл мақал қазақ халқының қонақжайлылық пен меймандостық дәстүрін жоғары бағалайтынын көрсетеді. Мал-мүліктен гөрі қонақты құрметтеу маңыздырақ деп саналады. Қон... Қыдырып ішкен тамақтың кенеуі жоқ, Қыдырып сөйлеген биліктің елеуі жоқ Бұл мақал-мәтелдің негізгі мағынасы: асығыс, ойланбай жасалған әрекеттер мен сөздердің нәтижесі сапасыз және тұрақсыз болады. Ол адамдарды сабырлы, ойлы болуға... Арбалы қонақ аштан өледі "Арбалы қонақ аштан өледі" мақалы адамның өз мәселелерін басқалармен бөліспей, көмек сұрамауының қауіптілігін көрсетеді. Бұл мақалда дербестік пен мақтаныштың к... Қонақ қойдан да жуас. Май берсең де жей береді Бұл мақал-мәтел қонақжайлықтың маңызын көрсетеді. "Қонақ қойдан да жуас" - қонақтың үй иесіне құрметпен қарап, жайлы сезінетінін білдіреді. "Май берсең де жей б... Қонақ өз несібесін ішеді "Қонақ өз несібесін ішеді" деген мақал қонақжайлылық пен тағдырдың жазғанына сенуді білдіреді. Бұл қазақ халқының қонақты құрметпен қарсы алып, әр адамның өз не... Екі үйдің қонағы Емексіп жүріп аш қалар Бұл мақал адамның бір уақытта бірнеше міндетті атқаруға тырысып, ешқайсысын дұрыс орындай алмай қалуы мүмкін екенін білдіреді. Негізгі ойы – бір істі аяқтау үші... Қонақ аз отырып, көп сынайды Мақал "Қонақ аз отырып, көп сынайды" қонақтардың қысқа уақыт ішінде қабылдаушының жағдайын, өмір салтын немесе әдеттерін байқауға және сынауға бейім екенін көрс... Итті қонақ жараспас Мақал "Итті қонақ жараспас" қонақжайлылықтың маңыздылығын көрсетеді. Бұл жерде қонаққа қолайсыз жағдай туғызатын мінез-құлықтан аулақ болу керектігі айтылады. И... Көңіл кең болса, үйдің тарлығы білінбес Мақал "Көңіл кең болса, үйдің тарлығы білінбес" адамның ішкі дүниесінің байлығы мен позитивті көзқарасының материалдық жағдайлардан маңызды екенін көрсетеді. Ег... Құс жеткен жеріне қонар, Қонақ қалаған үйіне қонар Бұл мақал-мәтел әр адамның өз таңдауын жасау құқығы бар екенін және сол таңдаулардың салдарын мойындау керектігін білдіреді. "Құс жеткен жеріне қонар" - адамның... Бұрынғы қонақ соңғы қонаққа орын берер Бұл мақал қонақжайлық пен құрмет көрсету дәстүрін білдіреді. Бұрын келген қонақ жаңа келген қонаққа орын беріп, құрмет көрсетеді, бұл қонақтарды тең дәрежеде сы... Қонақ қонбай кетпейді, Шақырып қондырғанға жетпейді Бұл мақал қонақжайлықтың маңыздылығын және өмірдегі күтпеген жағдайларға дайын болу керектігін көрсетеді. Ол қонақтарды лайықты қарсы алуды және тағдырдың тосын... Сыпайы қонақ сыйынды жейді, Мылжың қонақ мыйынды жейді Мақал-мәтелдің мағынасы: Сыпайы қонақ әдептілігі арқылы лайықты сый-құрметке ие болады, ал әдепсіз, мылжың қонақ өзіне де, өзгелерге де қолайсыз жағдай тудырып,... Қонақ асыңа емес, Қабақ-қасыңа риза Мақал "Қонақ асыңа емес, Қабақ-қасыңа риза" қазақ халқының қонақжайлық дәстүрін, адамгершілік пен қарым-қатынастың маңыздылығын көрсетеді. Ол қонақты жылы шырай... Қонағым, сен «ет» деме, мен «кет» демеймін Бұл мақал-мәтел қазақ халқының қонақжайлылық дәстүрін көрсетеді. Ол қонаққа ерекше құрмет көрсетіп, оны ыңғайсыз жағдайға қалдырмау керектігін білдіреді. Қонақ... Алдына ас қойдым, екі қолын бос қойдым Бұл мақал жақсылық жасаған адамның әрекеті мен оны бағаламаған адамның мінезін көрсетеді. Яғни, біреу көмек ұсынса да, екінші адам оны дұрыс пайдаланбайды немес... Қонақ келсе ет пісер, ет піспесе бет пісер Бұл мақал-мәтел қазақ халқының қонақжайлылық дәстүрін көрсетеді. Ол қонақ келгенде үй иесінің қонақты жақсылап күтіп, оған ерекше назар аударуы керек екенін біл... Қонақ берсең, етіңді жейді, Бермесең бетіңді жейді Бұл мақал-мәтел қонақжайлықтың маңыздылығын көрсетеді. Егер қонаққа дұрыс күтім жасасаң, ол ризашылық білдіреді ("етіңді жейді"), ал егер қонақжайлық көрсетпесе... Қонағым өз үйіңді де ойлай отыр Мақал қонақжайлылық пен өзара құрметтің маңыздылығын айтады, бірақ қонақтар өз үйлерін де ұмытпай, иесіне де назар аудару керектігін ескертеді. Қонағыңның алтынын алма, алғысын ал Бұл мақал-мәтел қонақжайлықтың маңызын көрсетеді, яғни материалдық байлықтан гөрі қонақтың ризашылығын және жақсы қарым-қатынасты жоғары бағалау керектігін білд... Жолаушының азығы жолында Бұл мақал жолға шыққан адамның қажеттіліктері мен ресурстары жолда табылатынын, яғни әрекет еткенде ғана қажетті тәжірибе мен білім жинақталатынын білдіреді. Ол... Қонақ келсе есікке, жүгіріп шық, кешікпе Бұл мақал-мәтел қазақ халқының қонақжайлылығын және қонақты құрметтеудің маңыздылығын көрсетеді. Қонақты жылдам әрі құрметпен қарсы алу арқылы оның қадірін артт... От жағылмаған үй — қора, Кісі келмеген үй — мола Бұл мақал-мәтел үйдің жылуы мен қонақжайлылығын, әлеуметтік қарым-қатынастың маңыздылығын көрсетеді. "От жағылмаған үй — қора" дегені үйдің жылусыз, бос екенін... Сыйлы қонақ босағада отырмайды "Сыйлы қонақ босағада отырмайды" мақалы сыйлы қонаққа ерекше құрмет көрсету керектігін білдіреді. Бұл қазақ мәдениетіндегі қонақжайлылықтың маңыздылығын, қонаққ... Тоқ қонақты сыйлау оңай Бұл мақал қонақжайлықтың шынайы сынағы аш қонаққа қамқорлық көрсету екенін білдіреді. Тоқ қонақты сыйлау оңай, ал нағыз мейірімділік пен адамгершілік аш адамға... Сыйларға асың болмаса, Сыйпарға тілің болсын Бұл мақал адамдар арасындағы қарым-қатынаста материалдық сыйлықтардан гөрі жылы сөз бен әдептіліктің маңызды екенін көрсетеді. Егер байлығың болмаса, жақсы қары... Асыңа тойғызбасаң да ақ ниетіңе тойғыз Мақал "Асыңа тойғызбасаң да ақ ниетіңе тойғыз" адамның материалдық көмек көрсете алмаса да, шынайы ниеті мен жылы сөзі арқылы рухани қолдау көрсете алатынын біл... Қонақ таңдап қонады, Ұры басынып ұрлайды Бұл мақал адамдардың таңдауына және әрекеттеріне байланысты олардың мінез-құлқын сипаттайды. "Қонақ таңдап қонады" дегені қонақтың саналы түрде жақсы жерлерді т...